КИБӘК и. 1. 1) Башаклы игеннәрне һәм башка кайбер культураларны сукканда, чистартканда барлыкка килә торган калдыклар. Орлык кибәксез булмый. Әйтем. Менә мин --- йомыркалар, кибәкләр, утыннар, саламнар, чүпрәкләр өчен судлашучы кеше калдыгы! Г.Исхакый. Әбүгалисина кибәкләр тирәсендә нидер эшләде: кибәкләр барысы да хәлвәгә әверелделәр. К.Насыйри 2) диал. к. кавык 3) эвф. к. кандала. «Кибәк» дисәң кибә, «кандала» дисәң кадала. Ышану. Йосыф муеныннан кибәк тот[ты]. Г.Коләхмәтов. Яттым йокларга әйле-шәйле; тешләп алды кибәк берәгәйле... М.Шаһимәрдәнов 2. с. мәгъ. Кибәктән (1 мәгъ.) булган, шуннан ясалган. Ерак түгел бер карт тары җилгәрә: җил миңа кибәкне очырып тора, мин шуларны тотып аркан ишә башладым. Бер-ике метр иштем дә: «Туктале, беркадәр төшкәч, күбрәк тә ишәрмен», – дип тотынганыем – өзелде китте минем кибәк арканым. Әкият ◊ Кибәк баш Надан, аңгыра (кеше тур.). Ит үзеннән кортлый, ди. Шуның күк, бу кибәк баш динчеләр үзләрен үзләре таптаганын аңламыйлар. Г.Тукай. Каравылчы карт, күз карашы белән аны озата калып, күңеленнән: «Бу мулла-мәзин халкы бигрәк кибәк баш инде!» М.Галәү. Кибәк башлы к. кибәк баш. Ишан образы, ул [Тукай] сурәтләгәнчә, олы кибән чалмалы, кибәк (ягъни чүп тутырылган) башлы, муенын бөгеп, күзен йомып утыручы буларак ачыла. Ф.Яхин.Кибәк очыру Ялганлау, ялган кушып сөйләү |